• تاریخ انتشار: 29 آذر 1396 - 21:25
  • سرویس: خراسان جنوبی
سرخی انار و سفیدی کف، یادآور شیرینی شیرین ترین شب سال

سرخی انار و سفیدی کف، یادآور شیرینی شیرین ترین شب سال

شب یلدا یا شب چلّه یکی از کهن‌ترین جشن‌های ایرانی است. در این جشن، طی شدن بلندترین شب سال و به دنبال آن بلندتر شدن طول روزها در نیم‌کرهٔ شمالی که مصادف با انقلاب زمستانی است، گرامی داشته می‌شود و در هر نقطه از ایران ، این شب به گونه ای خاص تا حوالی سپیده دم سپری می شود.


به گزارش خبرنگار پانا از خراسان جنوبی،شب یلدا و جشن هایی که در این شب برگزار می شود، یک سنت باستانی در ایران  است از زمانهای گذشته تا به امروز در میان ایرانیان مرسوم بوده است و آداب و رسوم خاص خود را دارد.

 

جشن شب یلدا جشنی است که از ۷ هزارسال پیش تاکنون در میان ایرانیان برگزار می شود. ۷ هزار سال پیش نیاکان ما به دانش گاه شماری یا همان شناخت تاریخ و زمان  دست پیدا کردند و دریافتند که نخستین شب زمستان، بلندترین شب سال است.

 

واژهٔ یلدا ریشهٔ سریانی دارد و به معنای ولادت و تولد است. منظور از تولد، ولادت خورشید  یا همان میترا  است. رومیان آن را  روز تولد مهر شکست ناپذیر می نامند. ابوریحان بیرونی از این جشن با نام میلاد اکبر نام برده و منظور از آن را ،میلاد خورشید دانسته است.

 

شب یلدا آغاز چله بزرگ  نیز هست. چله بزرگ از یکمین روز دی ماه جشن خرم روز تا دهم بهمن که جشن سده است به طول می انجامد و آن را چله بزرگ می نامند و این به آن دلیل است  که شدت سرما بیشتر است و پس از آن  چله کوچک فرا می رسد که از دهم  بهمن تا بیستم اسفند به طول می انجامد و سرما کم کم کاسته می شود.

 

در آیین کهن، بنابر یک سنت دیرینه آیین مهر شاهان ایرانی در روز اول دی ماه تاج و تخت شاهی را بر زمین می گذاشتند و با جامه ای سپید به صحرا می رفتند و بر فرشی سپید می نشستند. دربان ها و نگهبانان کاخ شاهی و همهٔ برده ها و خدمت کاران در سطح شهر آزاد شده و به سان دیگران زندگی می کردند. رئیس و مرئوس، پادشاه و مردم عادی همگی یکسان بودند. البته درستی این امر تایید نشده و شاید افسانه ای بیش نباشد.

کف زنی، رسمی دیرینه در خراسان

در شهرهای خراسان خواندن شاهنامهٔ فردوسی در این شب مرسوم است. یکی از آیین های ویژه شب یلدا در استان خراسان جنوبی و خراسان رضوی، برگزاری مراسم «کف زدن» است. در این مراسم ریشه گیاهی به نام چوبک را که در این دیار به «بیخ» مشهور است، در آب خیسانده و پس از چند بار جوشاندن، در ظرف بزرگ سفالی به نام «تغار» می ریزند. مردان و جوانان فامیل با دسته ای از چوب های نازک درخت انار به نام «دسته گز» مایع مزبور را آنقدر هم می زنند تا به صورت کف درآید و این کار باید در محیط سرد صورت گیرد تا مایع مزبور کف کند.

 

کف آماده شده با مخلوط کردن شیره شکر آماده خوردن شده و پس از تزیین با مغز گردو و پسته برای پذیرایی مهمانان برده می شود. در این میان گروهی از جوانان قبل از شیرین کردن کف ها با پرتاب آن به سوی همدیگر و مالیدن کف به سر و صورت یکدیگر شادی و نشاط را به جمع مهمانان می افزایند.

 

همچنین انار و هندوانه جزو مهم ترین ملزومات شب یلدا هستند. همچنین اجیل شب یلدا نیز در ایران طرفدار بسیاری را دارد .

خبرنگار پانا :سید محمد علی سجادی

اشتراک گذاری instagram

 برچسب ها # خبرگزاری پانا
captcha